Elektrische mobiliteit heeft zijn intrede gedaan in de gemeentelijke sector. MAN Truck & Bus biedt steden en lokale overheden nu al een breed scala aan elektrificeerbare voertuigconcepten, waaronder zij-, boven- en achterladers voor afvalinzamelaars, haakarmsystemen, laadkranen op laadbakwagens, evenals wissellaadbakwagens en tankwagens. Dit maakt het mogelijk om grote delen van de gemeentelijke bedrijfsvoering emissievrij uit te voeren – inclusief afvalinzameling en strooidiensten, maar ook brandweer- en speciale voertuigen. Typische gemeentelijke inzet met frequent stop-and-go-gebruik en duidelijk planbare routes maken deze toepassingen bijzonder geschikt voor elektrische aandrijving.
De fabrikant van bedrijfsvoertuigen verkoopt jaarlijks ongeveer 4.000 vrachtwagens voor gemeentelijke en brandweertoepassingen. MAN brandweervoertuigen hebben een bijzonder sterke positie. Met een marktaandeel van ongeveer 40 procent in de Europese kernmarkten Duitsland, Frankrijk, Groot-Brittannië, Oostenrijk, Spanje, Slowakije, Polen, Zwitserland, België, Italië Hongarije en Nederland, is het bedrijf de leidende speler in dit segment.
Lees ook: Limburg.net kiest Scania voor zijn eerste elektrische vuilniswagen
De accu’s, speciaal ontwikkeld voor gebruik in bedrijfsvoertuigen, worden door MAN in Neurenberg geproduceerd en zijn ontworpen voor een hoge cyclusstabiliteit en een lange levensduur in dagelijks gemeentelijk gebruik.
Op het gebied van opbouw werkt MAN samen met ongeveer 30 tot 40 gespecialiseerde opbouwfabrikanten, afhankelijk van de markt en toepassing, en biedt zo een breed scala aan gemeentelijke oplossingen – van afvalinzameling en winterdiensten tot speciale voertuigen. Krachtige elektrische aftakassen en hoogspanningsinterfaces leveren, afhankelijk van de toepassing, tot 90 kW gelijkstroom, waardoor zelfs complexe gemeentelijke opbouwen volledig elektrisch kunnen werken.
Gemeentelijke inkoop als model voor duurzame oplossingen
De voorbeelden laten zien dat de introductie van emissievrije gemeentevoertuigen slaagt wanneer duidelijke randvoorwaarden, planningszekerheid en marktklare oplossingen samenkomen. Subsidie-instrumenten kunnen als stimulans dienen, met name in de vroege marktfase, en investeringen vergemakkelijken. Bovendien creëert de EU Clean Vehicles Directive (CVD) bindende planningszekerheid: deze geldt EU-breed en verplicht openbare aanbestedende diensten in alle lidstaten – waaronder Oostenrijk, Duitsland, Frankrijk, Italië, Spanje en Nederland – om te voldoen aan minimumquota voor schone voertuigen bij de inkoop van voertuigen en in relevante servicecontracten (inclusief afvalbeheer en openbaar vervoer). Vanaf 2026 zullen deze quota aanzienlijk stijgen, bijvoorbeeld tot 15 procent schone zware bedrijfsvoertuigen en 65 procent schone bussen, waarvan ten minste de helft emissievrij moet zijn. Het voorbeeld van Oostenrijk toont al aan dat deze eisen steeds vaker direct in aanbestedingen worden opgenomen en duidelijke signalen afgeven aan de voertuigindustrie, opbouwfabrikanten en aanbieders van laad-, netwerk- en energie-infrastructuur.
De technologie is beschikbaar: voertuigen en opbouw zijn klaar. Om de marktintroductie te laten slagen, is echter een gecoördineerde samenwerking nodig tussen de voertuigindustrie, opbouwfabrikanten en de laad-, netwerk- en energie-infrastructuur. Vooral de publieke sector kan hier een pioniersrol spelen: een consistente focus op emissievrije voertuigen bij de inkoop versnelt schaalvoordelen en geeft duidelijke signalen af aan de industrie en infrastructuurpartners. Tegelijkertijd versterkt een bewuste focus op Europese waardeketeninnovatie, concurrentiekracht en veerkrachtige toeleveringsketens in Europa.
“Elektrische mobiliteit in de gemeentelijke sector is geen pilotproject meer, maar een praktische oplossing voor dagelijks gebruik,” zegt Friedrich Baumann, lid van de Raad van Bestuur voor Verkoop en Klantoplossingen bij MAN Truck & Bus SE. “Voorbeelden zoals Judenburg en Wenen laten duidelijk zien: het werkt! En niet alleen technisch, maar ook operationeel en economisch. Subsidieprogramma’s leveren een cruciale bijdrage aan het stimuleren van investeringen en het breed uitrollen van innovatie.”
Duidelijke voordelen voor steden en lokale overheden
Er zijn talloze argumenten voor lokale overheden om over te stappen op elektrische mobiliteit. Elektrische gemeentevoertuigen voldoen aan de eisen van de Clean Vehicle Directive en leveren een meetbare bijdrage aan lokale en nationale klimaatdoelstellingen, omdat ze lokaal emissievrij werken. Tegelijkertijd profiteren steden en lokale overheden economisch: de bedrijfskosten dalen gedurende de gehele levenscyclus – met name door verminderde onderhoudsvereisten en het gebruik van kosteneffectieve elektrische energie, bijvoorbeeld uit eigen of regionale bronnen. Dankzij duidelijk gedefinieerde, planbare operationele profielen kunnen laad- en operationele tijden optimaal worden gecoördineerd. Stille werking maakt flexibele inzettijden mogelijk en vermindert de geluidsoverlast in woonwijken aanzienlijk.
Hoe deze voordelen concreet uitpakken, wordt opnieuw gedemonstreerd door het voorbeeld van Stadtwerke Judenburg: daar wordt het elektrische afvalvoertuig volledig geëxploiteerd met zelf opgewekte energie uit waterkracht en fotovoltaïsche energie. Dit verlaagt de bedrijfskosten en versterkt tegelijkertijd de energieonafhankelijkheid in de dagelijkse bedrijfsvoering.
